korona emlak sektörü

Geçtiğimiz yılın son gününde Çin’in Wuhan kentinde ilk defa ortaya çıkan bir virüs, adeta kelebek etkisi göstererek yalnızca 3 ay içerisinde tüm dünyayı etkileyen küresel bir krize dönüştü. Üst üste alınan sıkı sağlık önlemleri; kamusal alanlardaki kısıtlamalar, seyahat ve sokağa çıkma yasakları ile kontrol altına alınmaya çalışılan bu global salgın, biraz da bu zorunlu önlemler nedeniyle ekonomiye de büyük bir darbe vurdu. Hizmet sektörü başta olmak üzere birçok büyük hacimli sektörü doğrudan etkileyen Covid-19 krizinin en çok etkilediği sektörlerden biri de inşaat ve emlak sektörü oldu. Özellikle iş yeri kiralamalarının askıya alınmasına ve satış hacimlerinin düşmesine neden olan Covid-19 yani halk arasındaki ismiyle korona emlak fiyatları üzerinde nasıl bir etki yarattı dersiniz?

Bu kriz dönemini fırsata çevirip avantajlı fiyatlarla emlak yatırımı yapmayı düşünenlerdenseniz, sakın ola yazımızı okumadan harekete geçmeyin!

Covid-19 salgını en çok hangi sektörleri etkiledi?

Dilerseniz öncelikle sağlık ve bilim otoriteleri tarafından 2020 sonu ya da 2021 yılı başına kadar sürmesi beklenen küresel salgının genel ekonomik dengeler üzerindeki etkisini irdeleyelim:

Birleşmiş Milletler (UN) raporuna göre Covid-19 dünya ölçeğinde tüm ekonomik faaliyetlerde %3,2’lik bir küçülmeye neden oldu. Kağıt üzerinde küçük görünen bu oranın faturası ise aslında insanlık için oldukça büyük. Çünkü aynı rapor, bu yılın sonuna kadar dünya çapında 34 milyonu aşkın insanın Covid-19’un ekonomik etkileri nedeniyle açlık sınırı ve altına düşebileceğini öngörmekte. Dünya Sağlık Örgütü (WHO) rakamlarına göre 6,5 milyona yakın insanın etkilendiği bu krizin ekonomik etkilerinin ise aşının kullanıma sokulmasından itibaren 2 yıl sürmesi bekleniyor. Peki Covid-19 yani korona en çok hangi sektörlerde derin yaralar açtı? Gelin biraz da bu sorunun cevabını arayalım:

Az önce de belirttiğimiz gibi sosyal yaşamdaki kısıtlamalar; seyahat yasakları ve sokağa çıkma yasakları sonucunda bu işten en zararlı çıkan sektörlerin başında turizm ve eğlence sektörleri geliyor. Özellikle ülkelerin sınırlarını kapatmaları ve iç hat seferlerindeki aksamalar nedeniyle dev hacimli havayolu şirketleri bile oldukça zor günler geçiriyorlar. Yine büyük otel zincirleri; tatil acenteleri ve sosyal etkileşim kısıtlarından etkilenen restoran ve alışveriş merkezleri bu krizden nasibini fazlasıyla alıyor. Krizden çok fazla etkilenmeyen hatta kimi açılardan krizi fırsata çevirip cirolarını arttıran şirketler ise iletişim, teknoloji, gıda, temizlik, sağlık ve e-ticaret sektörlerinden çıkıyor.

Korona emlak fiyatları üzerinde düşüş mü yoksa yükseliş trendi mi yarattı?

Gelelim Covid-19’un emlak sektörü üzerindeki etkisine: Bu dönemde yaşam ve tüketim alışkanlıklarının uğradığı mecburi değişimler elbette emlak sektöründe de dalgalı bir gidişata neden oldu. Ancak insanlar bu yeni düzene adapte olmaya başladıkça korona emlak fiyatları üzerinde negatif bir etkiye neden olmadı. Öyle ki ülkemizde ilk vakanın görüldüğü 11 Mart 2020 tarihinden bu yana hem konut kiralamalarında hem de gayrimenkul satışlarında fiyatların düşme eğiliminde olmadığı gözlemleniyor.

Bahçeli ve müstakil evler Covid-19 döneminin yıldızı oldu

villa

Korona emlak fiyatları ilişkisinin en keskin hissedildiği emlak kategorisi ise elbette bahçeli ve müstakil konutlar oluyor. 2 ay boyunca hafta sonları ve resmi tatil dönemlerinde sık sık uygulanan sokağa çıkma yasakları nedeniyle git gide artan açık alan ihtiyacı bahçeli ve müstakil ev fiyatlarında ortalama %25’lik bir artışa neden oldu. Yine kiralama açısından da pahalanan bu tip konutlar, artan talebe ve fiyatlara rağmen mülk arayanların ilk tercihi oluyor. Gayrimenkul uzmanlarına göre pandemi sürecinde açık havanın ve açık havada sosyalleşmenin kıymetini bir kez daha anlayan insanların bu eğilimi önümüzdeki yıllarda da devam edeceğe benziyor.

Korona dönemindeki fiyatartışından nasibini alan bir diğer konut kategorisi de balkonlu, teraslı veya bahçeye açılan verandaya sahip olan apartman daireleri oluyor. Özellikle İstanbul, Ankara, İzmir, Bursa, Adana, Gaziantep, Kayseri ve Antalya gibi büyük şehirlerde yaşayanlar bu dönemde oturdukları balkonsuz evlerden çıkarak, kendilerine nefes alma imkanı tanıyan balkonlu / teraslı dairelere geçmeye gayret ediyorlar.

Korona emlak fiyatları en çok yazlık ev sahiplerine yaradı

blank

Covid-19 salgını ile birlikte yalnızca günlük yaşam tarzımızda ya da oturduğumuz konutların niteliğinde değil, daha pek çok alanda birçok değişiklik göreceğimiz kesin gibi. İşte Covid-19’un hayatımızda en keskin şekilde değiştirdiği şeylerden biri de bundan sonra tatillerimizi nasıl ve nerede yapacağımız konusu. Önceki yıllarda yaz tatillerinde beş yıldızlı otelleri, butik tesisleri ya da plaj resortlarını tercih eden kitle, yaşanan kriz ile birlikte bu tarz kalabalık tesislere şüphe ile yaklaşmaya başlayınca geriye birkaç alternatif tatil seçeneği kalıyor. Bunlardan biri ıssız ve insansız koyların tadını çıkarma imkanı sağlayan karavan tatilleri iken diğeri ise doğa ile baş başa kalırken virüslerden izole olmaya yardımcı olan kamp gezileri olarak öne çıkıyor. Bu iki seçeneği biraz fazla maceralı ve zorlu bulanların imdadına ise yazlık ev kiralama / yazlık ev satın alma seçeneği çıkıyor. Bu yüzden de Güney Ege sahil şeridi başta olmak üzere Türkiye’nin hemen her yerindeki yazlık evler büyük ilgi görüyor.

Bodrum, Marmaris, Fethiye, Datça, Kuşadası, Milas, Göcek, Belek, Side ve Alanya gibi bölgelerin yanı sıra Çeşme, Urla, Ayvalık, Bozcaada, Assos, Akçay ve Foça gibi daha küçük tatil kasabaları da bu yoğun ilgiden nasibini alıyor. Covid-19 tedirginliği nedeniyle kiraladıkları yazlık evlere kendi yatak takımlarını ve mutfak eşyalarını taşıyan yeni nesil yazlıkçılar, bahsettiğimiz destinasyonlar dışında alternatif tatil merkezlerinde de ev kiralama ve satın almaya rağbet ediyorlar. Örneğin İstanbul’a oldukça yakın konumda yer alan Selimpaşa, Çatalca, Avşa Adası, Adalar ve Şarköy gibi gibi küçük sayfiye yerlerindeki evler de korona emlak fiyatları artışına trendine tabi olmuş durumda. Şehre yakınlığı ve uçak / otobüs ya da tren yolculuğu gerektirmemesi nedeniyle her zamankinden daha fazla ilgi gören bu merkezlerde de yazlık ev fiyatları geçtiğimiz yıllara göre %40 ile %50 oranında artış gösteriyor.

Yeni konut kredisi paketleri fiyatları nasıl etkileyecek?

Tüm bu faktörlerin yanı sıra korona emlak fiyatları konusunda heyecan verici hareketlerin beklendiği başka gelişmelere de gebe. Bu gelişmelerden en yenisi de hiç kuşkusuz ki 1 Haziran 2020 tarihi itibariyle kamu bankalarının yeni ve çok avantajlı kredi paketlerini açıklaması oldu. Hazine ve Maliye Bakanı Berat Albayrak öncülüğünde hazırlanan paketlere göre Ziraat Bankası, Halkbank ve Vakıfbank tüketicilere sıfır veya ikinci el konut alımlarında, düşük faiz oranı ve 12 aya kadar ödemesiz dönemi olan 15 yıla varan vade ile finansman imkânı sunacak. İstanbul, Ankara ve İzmir’de krediye konu konutlar için 750 bin lira, diğer şehirlerde en fazla 500 bin liraya kadar kredi kullanılabilecek. 2 Haziran tarihinden itibaren başvuru almaya başlayan kredilerden adaletli şekilde yararlanılabilmesi için herkes yalnızca 1 krediye başvurabilecek.

Şimdiden yoğun ilgi gören konut kredisi paketleri elbette doğan satın alma talebiyle birlikte emlak fiyatlarında da gözle görülür bir artışa neden oldu. Özellikle sıfır konut fiyatlarında ciddi bir sıçramaya neden olan krediler korona emlak fiyatları ile birleşince büyük kentlerde emlak almak için çok daha iyi bir araştırma yapmak şart oldu.

Covid -19 sonrası emlak fiyatları düşer mi?

Gayrimenkul uzmanlarına göre korona emlak fiyatları bir süre daha şimdiki halinde seyredecek. Bu dönemde çok daha fazla önem kazanan barınma ve konut ihtiyacının yarattığı psikolojik etkinin talebi ve fiyatları yüksek tutacağı öngörülüyor.

Covid-19 sonrası başka hangi emlak tiplerinde fiyat artışı yaşandı?

Covid-19 pandemisi yalnız konut ve yazlık ev gibi emlak tiplerinde değil aynı zamanda tarla, bahçe ve bağ evi ruhsatlı arsa gibi gayrimenkul mallarda da büyük bir talep yarattı. Salgın psikolojisi nedeniyle kırsal yaşama yönelme eğilimi özellikle ılıman bölgelerdeki tarla, bağ ve bahçe fiyatlarında %20 ila %40’lık bir artışa neden oldu.

Pandemi günlerinde yazlık ev kiralamanın en avantajlı yolu nedir?

Daha önceki yıllarda AirBnb gibi kiralama platformlarından yapılan kiralamalar, Covid-19 sonrası çok daha yüksek fiyatlarla yapıldığı için hayalinizdeki yazlık evi bulduktan sonra kiralayanla doğrudan temasa geçmek çok daha cazip olabilir. Yine yazlık ev kiralamalarında günlük ya da haftalık rezervasyonlar yerine uzun dönem (sezonluk) kiralamalar yapmak da fiyat açısından daha avantajlı olabilir.

Yeni konut kredisi paketlerinin eski kredilerden farkı ne?

Kamu bankalarının ortak kararı ile yürürlüğe giren yeni konut kredilerinin eski kredilerden en önemli farkı faiz oranlarının % 0.64’lere kadar düşmüş olması. 12 aya kadar ödemesiz dönem imkanı sunan bu kredilerin bir diğer özelliği de 15 yıla varan vade imkanı tanıması.

Pandemi döneminde en çok değerlenen bölgeler hangileri oldu?

Emlak brokerları İstanbul’da Göktürk, Kemerburgaz, Şile, Beykoz ve Adalar gibi yeşil ve doğayla iç içe bölgelerdeki fiyat artışına dikkat çekerken diğer büyük kentlerde de durumun farklı olmadığını belirtiyorlar. Yani özetle pandemi döneminde hem kente yakın hem de doğa ile iç içe izole bölgelerin her zamankinden daha değerli hale geldiğini söylemek mümkün.

BİR CEVAP BIRAK

Please enter your comment!
Please enter your name here